17 september 2017

Huisarts Miriam de Kleijn zet zich in voor Rookvrije Generatie

“De omgeving heeft veel invloed op (rook) gedrag”

Miriam de Kleijn zet zich op vele terreinen in voor de Rookvrije Generatie. Als huisarts gaat ze voor een samenleving waarin gezond gedrag wordt gestimuleerd. We spraken haar over haar initiatieven, drijfveren en adviezen.

Miriam kwam als huisarts veel aandoeningen tegen die te maken hebben met ongezond gedrag. Het was dan ‘gemakkelijk’ om medicijnen voor te schrijven, maar veel moeilijker om mensen te motiveren hun gedrag te veranderen. Dat fascineerde haar en daar wilde ze iets mee doen. “In de samenleving zijn veel prikkels voor ongezond gedrag. We bewegen steeds minder, terwijl eten, alcohol en sigaretten onbeperkt verkrijgbaar zijn. Gedrag van mensen is dus niet altijd een individuele keuze, de invloed van de omgeving is heel sterk. Ik geloof er echt in dat ik als dokter een taak heb. Niet alleen in de spreekkamer maar ook daarbuiten, om partijen die invloed hebben op hoe de maatschappij is ingericht meer bewust te maken. Als aanjager en ambassadeur zet ik daarvoor mijn kennis, expertise en persoonlijke betrokkenheid in. Ik merk dat ik als huisarts bij veel organisaties makkelijk binnenkom en serieus wordt genomen.”

Wat kunnen huisartsen doen voor de Rookvrije Generatie? Miriam: “In de spreekkamer is het van belang dat je als huisarts goed op de hoogte bent van de impact van roken. Dat je weet dat het voor de meeste rokers een ernstige verslaving is en dat je rokers ook op die manier benadert. Dus toon empathie en blijf naast de roker staan, ook als het niet direct lukt om te stoppen. Help patiënten in je eigen praktijk of verwijs door. Geef een advies afhankelijk van het soort roker, de motivatie en eerdere ervaringen met stoppen met roken. En bespreek met de roker wat de verschillende mogelijkheden voor begeleiding zijn. Zo is de huisarts de spil in het systeem die zelf aanbod heeft maar ook doorverwijst naar het andere aanbod dat er is, zoals groepscursussen of de verslavingsarts.

Daarnaast zie ik dat steeds meer dokters zich inzetten voor maatschappelijke thema’s, dat is mooi! Wat het lastig maakt is dat huisartsen overspoeld worden met taken en daardoor weinig tijd over hebben. Het zou goed zijn als huisartsen meer tijd krijgen om pro actief te kijken naar hun patiëntenbestand en daardoor samen met andere professionals een bijdrage kunnen leveren aan een gezonde wijk.”

Utrecht

Miriam zet zich in voor de Rookvrije Generatie in Utrecht. Ze vertelt: “In Utrecht ben ik samen met de gemeente, het UMC Utrecht, FC-Utrecht en Altrecht gaan kijken hoe Utrecht op weg kan gaan naar een Rookvrije Generatie. KWF Kankerbestrijding ondersteunt ons daarbij. We willen de bewustwording rond de Rookvrije Generatie vergroten en zo veel mogelijk organisaties in de zorg én plekken waar veel kinderen komen rookvrij laten worden.

Mijn aanpak hierbij is om bij grote organisaties op bestuurlijk of beleidsmatig niveau het gesprek aan te gaan. De gemeente Utrecht heeft een faciliterende rol en vormt beleid. Zo heeft de gemeente in een beleidsnota vastgesteld dat alle speeltuinen rookvrij worden. Een mooie stap!

Om de bewustwording in Utrecht te vergroten zijn er drie bijeenkomsten geweest. Ik ben begonnen met het uitnodigen van mijn eigen netwerk. De eerste bijeenkomst was met 15 mensen, onder andere uit de zorg en van de gemeente. FC Utrecht wilde de volgende bijeenkomst organiseren. Het werd een bijeenkomst voor bestuurders, beleidsmakers en kinderen, voorafgaand aan een eredivisiewedstrijd.

Inmiddels heeft de 3e bijeenkomst plaatsgevonden. Dat was bij de gemeente in de raadszaal, op Wereld niet roken dag (31 mei). Hier lag de focus op speeltuinen, sportverenigingen en scholen, aansluitend bij de Rookvrije Generatie.”

Innerlijke drive

Miriam: “ Mijn gedrevenheid heeft ermee te maken dat ik drie opgroeiende kinderen heb, waarvan ik het echt heel naar zou vinden als ze zouden gaan roken. Daarbij heb ik regelmatig patiënten begeleid die kanker kregen waarbij het heel duidelijk was dat er een relatie was met roken. Zij werden ziek door hun verslaving en voelden zich daar ook nog schuldig over. Roken wordt nog veel gezien als eigen vrije keuze dus ‘er is niets aan te doen’. Maar een verslaving is geen vrije keuze. Ik vind dat we in de zorg op dit punt mensen in de steek laten. Daar wil ik graag iets aan doen.”

Toekomstplannen

Plannen voor de toekomst heeft Miriam volop. “Voor de korte termijn zou ik graag in Utrecht een convenant afsluiten met een aantal grote organisaties, zoals dat in Groningen is gedaan. Zodat er nog meer aandacht voor de Rookvrije Generatie komt, er meer organisaties rookvrij worden (binnen en buiten) en het nog meer impact gaat hebben.

Voor de langere termijn wil ik graag dat preventie en goede stoppen-met-roken zorg gelijk op gaan. Dus dat aan de ene kant steeds meer omgevingen rookvrij worden en aan de andere kant de rokers niet in de steek worden gelaten, maar goede ondersteuning en zorg op maat krijgen. Dan is het humaan, ook naar de rokers.

Mensen hebben soms het gevoel dat het gaat om “rokertje pesten”. Maar dat is het niet, heel veel rokers willen stoppen. Ik wil rokers juist ondersteunen en het voor hen makkelijker maken om te stoppen.”

Tips

We vragen Miriam naar haar tips voor anderen die zich ook willen gaan inzetten voor de Rookvrije Generatie. Haar eerste tip is om te vertellen over je eigen drijfveren. Neem mensen mee in je verhaal en geef ze concrete handelingsperspectieven. Dus leg uit wat iemand zelf kan doen zoals bijvoorbeeld een brief naar je sportclub. Begin klein, in je eigen omgeving of bij iets waar je hart ligt. Haar tweede tip is om professionals in je omgeving te verleiden om met dit thema aan de slag te gaan. Met elkaar kunnen we een Rookvrije Generatie realiseren!

Miriam de Kleijn is ook lid van de Taskforce Rookvrije Start, waarin alle zorgprofessionals – van verloskundige tot jeugdarts – samenwerken met als doel dat meer (aanstaande) ouders stoppen met roken en rookvrij blijven. Ze roept collega’s op het manifest te ondertekenen en ambassadeur te worden.

Auteur: Leontien van der Plas, in opdracht van de Rookvrije Generatie.

Foto Utrecht: Pixabay

Wij maken gebruik van cookies

Wij plaatsen (tracking) cookies om deze website te analyseren, te verbeteren en bezoekers gepersonaliseerde advertenties te tonen.
Lees meer over onze cookies ›

Ik ga akkoord Cookie instellingen